Pengenalan

Nama kajian: Effects of fasting in Ramadan on tropical Asiatic Moslems

Objektif: Meneliti perubahan pemboleh ubah antropometri dan fisiologi yang mungkin berkaitan dengan bulan puasa Ramadan dalam kalangan umat Islam Asia di Malaysia.

Negara kajian: Malaysia

Kajian bertajuk “Effects of fasting in Ramadan on tropical Asiatic Moslems” diterbitkan oleh Ruby Husain dan rakan-rakan dalam British Journal of Nutrition pada Julai 1987 (Jilid 58, Isu 1, halaman 41–48). Objektifnya ialah meneliti perubahan antropometri dan fisiologi yang mungkin berkaitan dengan bulan puasa, termasuk berat badan, lemak subkutaneus, kadar denyutan jantung rehat dan keseimbangan cecair.

Kajian ini dijalankan di Malaysia. Menurut abstrak, kesan biologi perubahan corak aktiviti dan pemakanan semasa Ramadan terhadap umat Islam Asia di Malaysia belum pernah dikaji sebelum ini. Kajian terdahulu lebih banyak dijalankan di Sudan. Oleh itu, kajian ini merupakan antara rujukan awal yang penting bagi konteks tempatan.

Mengapa Kajian Ini Penting

Puasa Ramadan melibatkan menahan diri daripada makan dan minum dari subuh hingga maghrib selama sebulan. Dalam iklim tropika yang panas dan lembap seperti Malaysia, terdapat kebimbangan tentang kesan puasa terhadap keseimbangan cecair badan, selain kesan terhadap berat badan.

Corak harian juga berubah dengan ketara. Abstrak menerangkan bahawa pada bulan biasa, peserta lazimnya makan empat atau lima kali dengan selang tiga hingga empat jam antara jam 7 pagi hingga 7 malam. Semasa Ramadan, corak ini berubah sepenuhnya kepada sahur dan berbuka. Memahami kesan perubahan ini membantu memberi nasihat pemakanan yang lebih tepat kepada umat Islam.

Kaedah Kajian

Seramai 12 lelaki dan 9 wanita dewasa beragama Islam menyertai kajian ini secara sukarela. Pemboleh ubah antropometri, kadar denyutan jantung rehat dan pertukaran gas pernafasan diukur pada minggu sebelum Ramadan, sepanjang bulan Ramadan dan pada bulan selepas Ramadan.

Pengambilan tenaga dianggarkan melalui ingatan diet semasa puasa dan semasa tidak berpuasa. Pengeluaran air kencing dan pengambilan cecair pula diukur dalam kalangan 12 peserta lelaki selama satu hari dalam setiap minggu puasa, serta satu hari dalam tempoh kawalan sebelum puasa.

Dapatan Utama

1. Berat Badan Menurun Seiring Pengurangan Pengambilan Tenaga

Kedua-dua peserta lelaki dan wanita mengalami penurunan jisim badan, seiring dengan pengurangan pengambilan tenaga semasa berpuasa. Ini menunjukkan bahawa, dalam kumpulan ini, Ramadan membawa kepada pengurangan kalori yang mencukupi untuk menurunkan berat badan.

Dapatan ini penting kerana terdapat tanggapan umum bahawa ramai orang sebenarnya makan lebih banyak semasa Ramadan akibat juadah berbuka yang banyak. Dalam kajian ini, pengambilan tenaga peserta berkurang.

2. Perbezaan Antara Lelaki dan Wanita

Peserta lelaki mengalami penurunan kadar denyutan jantung rehat yang lebih besar berbanding wanita. Sebaliknya, peserta wanita kehilangan lebih banyak berat badan dan lemak subkutaneus berbanding lelaki. Abstrak tidak memberikan angka khusus bagi perubahan ini.

Perbezaan jantina ini menunjukkan bahawa tindak balas fisiologi terhadap puasa mungkin tidak sama bagi semua orang.

3. Keseimbangan Cecair Tidak Berubah

Dalam kalangan peserta lelaki yang diukur, rejim Ramadan tidak menyebabkan perubahan dalam corak pertukaran cecair badan. Dalam erti kata lain, walaupun tidak minum sepanjang siang hari dalam iklim tropika, keseimbangan cecair keseluruhan peserta kekal stabil.

Dapatan ini memberi sedikit jaminan bahawa puasa Ramadan, bagi orang dewasa sihat, tidak semestinya mengganggu keseimbangan cecair, selagi pengambilan cecair dicukupkan pada waktu malam.

Implikasi Kepada Pengguna dan Kesihatan Awam di Malaysia

Bagi majoriti rakyat Malaysia yang berpuasa setiap tahun, kajian ini menunjukkan bahawa Ramadan berpotensi menjadi tempoh untuk menurunkan berat badan dan lemak badan, dengan syarat pengambilan tenaga benar-benar berkurang. Cabarannya pada masa kini ialah budaya bazar Ramadan dan juadah berbuka yang tinggi gula dan lemak.

Pendidikan pemakanan semasa Ramadan boleh menekankan sahur yang seimbang, berbuka secara sederhana, serta pengambilan air yang mencukupi antara waktu berbuka dan sahur. Ini membantu memaksimumkan manfaat kesihatan bulan puasa.

Dapatan tentang keseimbangan cecair juga relevan kepada pekerja luar seperti petani, pekerja binaan dan penghantar makanan yang berpuasa dalam cuaca panas. Walaupun kajian ini tidak melibatkan golongan tersebut secara khusus, ia menunjukkan pentingnya memastikan pengambilan cecair yang mencukupi pada waktu malam supaya badan dapat mengekalkan keseimbangan semasa siang.

Batasan Kajian

Bilangan peserta sangat kecil (21 orang), dan pengukuran keseimbangan cecair hanya dibuat ke atas 12 lelaki. Pengambilan tenaga dianggarkan melalui ingatan diet yang mungkin kurang tepat. Kajian ini juga dijalankan pada tahun 1980-an, ketika corak pemakanan dan gaya hidup mungkin berbeza daripada hari ini. Abstrak tidak melaporkan angka penurunan berat badan secara terperinci.

Langkah Praktikal

Jangan tinggalkan sahur; pilih makanan berserat dan berprotein seperti nasi dengan lauk ikan, telur, sayur dan kurma. Semasa berbuka, mulakan dengan air dan kurma, kemudian makan hidangan utama secara sederhana. Hadkan kuih-muih manis dan gorengan, dan minum air secara berperingkat antara waktu berbuka hingga sahur.

Ringkasan Angka Penting

• Peserta: 12 lelaki dan 9 wanita Muslim dewasa di Malaysia.

• Tempoh pengukuran: seminggu sebelum, sepanjang Ramadan dan sebulan selepas.

• Keseimbangan cecair diukur pada 12 peserta lelaki: tiada perubahan corak.

• Corak makan biasa: 4–5 kali sehari dengan selang 3–4 jam (jam 7 pagi hingga 7 malam).

Kesimpulan

Kajian klasik di Malaysia ini mendapati puasa Ramadan dikaitkan dengan penurunan berat badan seiring pengurangan pengambilan tenaga, dengan wanita kehilangan lebih banyak lemak subkutaneus dan lelaki mengalami penurunan denyutan jantung rehat yang lebih besar. Keseimbangan cecair kekal stabil walaupun dalam iklim tropika.

Sumber Rujukan

Husain, R. et al. (1987). Effects of fasting in Ramadan on tropical Asiatic Moslems. British Journal of Nutrition, 58(1), 41–48. DOI: 10.1079/BJN19870067

Pautan SciSpace: https://scispace.com/papers/effects-of-fasting-in-ramadan-on-tropical-asiatic-moslems-4hdrvt1ydk

Kata Kunci

puasa Ramadan, berat badan, lemak subkutaneus, keseimbangan cecair, iklim tropika, Malaysia