Pengenalan

Nama kajian: Effects on Coronary Heart Disease of Increasing Polyunsaturated Fat in Place of Saturated Fat: A Systematic Review and Meta-Analysis of Randomized Controlled Trials

Objektif: Menyiasat dan mengukur kesan peningkatan pengambilan lemak politaktepu (PUFA) sebagai pengganti lemak tepu (SFA) terhadap kejadian penyakit jantung koronari dalam ujian terkawal rawak.

Negara kajian: Tidak dinyatakan dalam abstrak (ulasan sistematik dan analisis meta)

Kajian bertajuk “Effects on Coronary Heart Disease of Increasing Polyunsaturated Fat in Place of Saturated Fat: A Systematic Review and Meta-Analysis of Randomized Controlled Trials” diterbitkan oleh Dariush Mozaffarian dan rakan-rakan dalam jurnal PLOS Medicine pada tahun 2010. Kajian ini merupakan antara rujukan paling kerap dipetik dalam perbincangan tentang lemak diet dan jantung.

Objektif kajian ialah mengukur kesan menambah PUFA sebagai pengganti lemak tepu terhadap kejadian penyakit jantung koronari dalam ujian terkawal rawak. Abstrak tidak menamakan negara tertentu. Persoalan ini relevan kepada Malaysia kerana penyakit jantung koronari merupakan antara punca utama kematian, dan pilihan jenis lemak berlaku setiap hari di dapur.

Mengapa Kajian Ini Penting

Mengurangkan lemak tepu telah lama disyorkan untuk mencegah penyakit jantung. Namun, penyelidik menegaskan bahawa ketika itu bukti kukuh daripada ujian terkawal rawak yang mengukur kejadian penyakit jantung sebenar masih kurang, dan hanya sedikit garis panduan yang menyatakan lemak tepu patut diganti dengan apa.

Selain itu, sesetengah kumpulan kesihatan awam pula mencadangkan supaya pengambilan PUFA dihadkan, walaupun PUFA merupakan pengganti utama bagi lemak tepu. Percanggahan ini boleh mengelirukan pengguna, jadi analisis yang menumpukan kepada ‘apa yang menggantikan apa’ sangat diperlukan.

Kaedah Kajian

Penyelidik mencari pelbagai pangkalan data dalam talian sehingga Jun 2009, sumber literatur kelabu, senarai rujukan berkaitan, serta menghubungi pakar untuk mengenal pasti ujian yang tidak diterbitkan. Ujian dimasukkan jika peserta dirawakkan untuk meningkatkan pengambilan PUFA selama sekurang-kurangnya setahun tanpa intervensi utama lain.

Kesan gabungan dikira menggunakan analisis meta kesan rawak berwajaran varians songsang. Regresi meta digunakan untuk melihat faktor yang mempengaruhi saiz kesan, termasuk tempoh kajian.

Dapatan Utama

1. Lapan Ujian, Lebih 13,000 Peserta

Daripada 346 abstrak yang dikenal pasti, lapan ujian memenuhi kriteria, melibatkan 13,614 peserta dengan 1,042 kejadian penyakit jantung koronari. Purata pengambilan PUFA dalam kumpulan intervensi ialah 14.9% daripada tenaga (julat 8.0–20.7%), berbanding 5.0% (julat 4.0–6.4%) dalam kumpulan kawalan.

2. Risiko Penyakit Jantung Koronari Turun 19%

Secara keseluruhan, risiko kejadian penyakit jantung koronari menurun sebanyak 19% (RR 0.81; 95% CI: 0.70–0.95; p = 0.008). Ini bersamaan dengan pengurangan risiko 10% (RR 0.90; 95% CI: 0.83–0.97) bagi setiap tambahan 5% tenaga daripada PUFA.

Tiada bukti heterogeniti statistik yang ketara antara ujian (I² = 37%; p Q = 0.13), bermakna keputusan antara ujian agak konsisten.

3. Tempoh Lebih Panjang, Manfaat Lebih Besar

Regresi meta mendapati tempoh kajian merupakan penentu bebas kepada pengurangan risiko (p = 0.017). Ujian yang berlangsung lebih lama menunjukkan manfaat yang lebih besar, satu pemerhatian yang munasabah kerana perubahan diet memerlukan masa untuk mempengaruhi perkembangan aterosklerosis.

4. Seruan Untuk Menambah, Bukan Mengehadkan PUFA

Penyelidik membuat kesimpulan bahawa dapatan ini memberi bukti bahawa mengambil PUFA sebagai pengganti lemak tepu mengurangkan kejadian penyakit jantung koronari dalam ujian terkawal rawak. Mereka mencadangkan bahawa, daripada cuba mengurangkan PUFA, peralihan ke arah pengambilan PUFA yang lebih tinggi dalam populasi wajar dipertimbangkan.

Implikasi Kepada Pengguna dan Kesihatan Awam di Malaysia

Bagi pengguna Malaysia, mesej utama kajian ini ialah ‘gantikan’, bukan sekadar ‘kurangkan’. Mengurangkan lemak tepu dengan menggantikannya dengan karbohidrat bertapis seperti nasi putih berlebihan atau kuih manis tidak sama dengan menggantikannya dengan sumber PUFA seperti minyak sayuran tak tepu, kacang, biji-bijian dan ikan.

Dalam konteks masakan Malaysia, banyak sumber lemak tepu datang daripada santan pekat, lemak daging, minyak sapi dan mentega dalam kuih serta roti. Penggantian tidak semestinya bermaksud meninggalkan hidangan tradisional, tetapi mengurangkan kekerapan hidangan berlemak tepu tinggi dan mengimbanginya dengan hidangan berasaskan ikan, sayur dan kekacang.

Dari sudut kesihatan awam, kempen pemakanan boleh menekankan pertukaran praktikal, contohnya memilih ikan berbanding daging berlemak, atau menggunakan segenggam kacang sebagai snek berbanding makanan bergoreng. Kajian ini perlu dibaca bersama kritikan terkini tentang ujian-ujian lama, seperti yang dibincangkan oleh Virtanen (2018).

Batasan Kajian

Ujian yang dimasukkan kebanyakannya dijalankan beberapa dekad lalu dengan reka bentuk dan kualiti yang berbeza. Bilangan ujian hanya lapan. Abstrak tidak memperincikan sumber PUFA dalam setiap ujian, sama ada omega-6 atau omega-3, dan tidak melaporkan kesan terhadap jumlah kematian.

Langkah Praktikal

Gantikan sebahagian lemak tepu seperti lemak daging, mentega dan ghee dengan sumber lemak tak tepu. Masukkan ikan, kacang dan biji-bijian dalam menu mingguan. Pilih minyak sayuran tak tepu untuk masakan harian dan kawal jumlahnya. Elakkan menggantikan lemak dengan gula atau tepung bertapis.

Ringkasan Angka Penting

• 8 ujian rawak; 13,614 peserta; 1,042 kejadian penyakit jantung koronari.

• PUFA: 14.9% tenaga (intervensi) berbanding 5.0% (kawalan).

• Pengurangan risiko keseluruhan: 19% (RR 0.81; 95% CI: 0.70–0.95).

• Setiap tambahan 5% tenaga PUFA: risiko turun 10% (RR 0.90).

• Ujian lebih lama menunjukkan manfaat lebih besar (p = 0.017).

Kesimpulan

Analisis meta Mozaffarian dan rakan-rakan menunjukkan bahawa menggantikan lemak tepu dengan PUFA dikaitkan dengan pengurangan 19% kejadian penyakit jantung koronari dalam ujian terkawal rawak. Kajian ini menyokong pendekatan memilih jenis lemak yang betul, bukan sekadar mengurangkan lemak secara keseluruhan.

Sumber Rujukan

Mozaffarian, D. et al. (2010). Effects on Coronary Heart Disease of Increasing Polyunsaturated Fat in Place of Saturated Fat: A Systematic Review and Meta-Analysis of Randomized Controlled Trials. PLOS Medicine, 7(3). DOI: 10.1371/journal.pmed.1000252

Pautan SciSpace: https://scispace.com/papers/effects-on-coronary-heart-disease-of-increasing-2n87hhjqul

Kata Kunci

lemak politaktepu, PUFA, lemak tepu, penyakit jantung koronari, analisis meta, penggantian lemak, ujian terkawal rawak