Pengenalan

Nama kajian: Source of dietary fibre and diverticular disease incidence: a prospective study of UK women

Objektif: Menilai hubungan antara pengambilan serat pemakanan, mengikut sumber utamanya (bijirin, buah, sayur dan kentang), dengan kejadian penyakit divertikular dalam kalangan wanita pertengahan umur di United Kingdom.

Negara kajian: United Kingdom

Kebanyakan nasihat pemakanan menyebut ‘makan lebih banyak serat’ seolah-olah semua serat adalah sama. Kajian oleh Francesca L. Crowe dan rakan-rakan yang diterbitkan dalam jurnal Gut pada 2014 ini menguji andaian tersebut dengan melihat sama ada sumber serat yang berbeza mempunyai hubungan yang berbeza dengan penyakit divertikular.

Menurut abstrak, kajian prospektif terdahulu mendapati kejadian penyakit divertikular menurun apabila pengambilan serat meningkat, tetapi hubungan mengikut sumber serat kurang difahami. Kajian ini menggunakan kohort wanita yang sangat besar di UK untuk menjawab persoalan tersebut.

Mengapa Kajian Ini Penting

Jika sesetengah sumber serat lebih berkait dengan perlindungan berbanding yang lain, nasihat pemakanan boleh dibuat dengan lebih spesifik. Saiz sampel yang sangat besar juga membolehkan penyelidik mengesan perbezaan yang kecil antara sumber serat dengan lebih yakin.

Kajian ini turut memberikan gambaran tentang pengambilan serat sebenar dalam kalangan wanita di sebuah negara maju, yang ternyata jauh lebih rendah daripada sasaran.

Kaedah Kajian

Seramai 690,075 wanita tanpa penyakit divertikular yang diketahui, dan yang tidak mengubah diet dalam tempoh lima tahun sebelumnya, diikuti selama purata 6 tahun (SD 1). Pengambilan serat dinilai menggunakan soal selidik makanan 40 item yang telah disahkan, dan diukur semula setahun kemudian dalam 4,265 wanita yang dipilih secara rawak.

Hasil kajian ialah kemasukan ke hospital atau kematian akibat penyakit divertikular. Risiko relatif bagi setiap sumber serat diselaraskan dengan sumber serat yang lain.

Dapatan Utama

1. Pengambilan Serat Purata Hanya 13.8 Gram Sehari

Purata pengambilan serat pada permulaan kajian ialah 13.8 g sehari (SD 5.0). Sebanyak 42% datang daripada bijirin, 22% daripada buah, 19% daripada sayur (tidak termasuk kentang) dan 15% daripada kentang.

Sepanjang tempoh susulan, 17,325 wanita dimasukkan ke hospital atau meninggal dunia akibat penyakit divertikular.

2. Risiko 14% Lebih Rendah Bagi Setiap 5 Gram Serat

Risiko relatif penyakit divertikular bagi setiap tambahan 5 g serat sehari ialah 0.86 (95% CI 0.84–0.88). Dengan kata lain, setiap tambahan 5 g serat sehari dikaitkan dengan risiko sekitar 14% lebih rendah.

Selang keyakinan yang sangat sempit mencerminkan saiz sampel yang besar dan menjadikan anggaran ini agak tepat.

3. Bijirin dan Buah Melindungi, Sayur dan Kentang Tidak

Terdapat kepelbagaian yang signifikan mengikut empat sumber utama serat (p < 0.0001). Selepas diselaraskan dengan sumber serat lain, RR ialah 0.84 (95% CI 0.81–0.88) bagi setiap 5 g serat bijirin dan 0.81 (95% CI 0.77–0.86) bagi setiap 5 g serat buah.

Sebaliknya, serat sayur tidak menunjukkan hubungan yang signifikan (RR 1.03; 95% CI 0.93–1.14 setiap 5 g), manakala serat kentang dikaitkan dengan risiko sedikit lebih tinggi (RR 1.04; 95% CI 1.02–1.07 setiap 1 g). Penulis menyatakan sebab variasi ini masih tidak jelas.

Implikasi Kepada Pengguna dan Kesihatan Awam di Malaysia

Dalam diet Malaysia, kentang bukan sumber karbohidrat utama, tetapi bijirin seperti beras dan gandum sangat penting. Dapatan ini menunjukkan bahawa menukar bijirin putih kepada bijirin penuh mungkin merupakan strategi yang berkesan. Buah-buahan tempatan seperti jambu batu, betik dan pisang juga merupakan sumber serat buah yang mudah didapati.

Dapatan tentang serat sayur tidak bermakna sayur tidak penting. Sayur memberikan banyak nutrien lain, dan hasil kajian ini hanya berkaitan satu penyakit tertentu dalam satu populasi.

Batasan Kajian

Kajian ini hanya melibatkan wanita pertengahan umur di UK, jadi dapatan mungkin tidak sama bagi lelaki atau populasi Asia. Pengambilan serat dinilai melalui soal selidik 40 item, yang mungkin kurang terperinci. Kes penyakit dikenal pasti melalui kemasukan hospital atau kematian, jadi kes ringan yang dirawat di klinik mungkin tidak dikira.

Langkah Praktikal

Utamakan serat daripada bijirin penuh, contohnya roti mil penuh, oat dan beras perang, serta buah-buahan segar setiap hari. Gantikan jus buah dengan buah segar sepenuhnya supaya serat tidak hilang.

Teruskan pengambilan sayur kerana manfaatnya melangkaui penyakit divertikular, tetapi jangan bergantung kepada sayur sahaja sebagai sumber serat.

Ringkasan Angka Penting

• 690,075 wanita UK; susulan purata 6 tahun; 17,325 kes penyakit divertikular.

• Pengambilan serat purata: 13.8 g/hari (42% bijirin, 22% buah, 19% sayur, 15% kentang).

• Setiap +5 g serat: RR 0.86 (95% CI 0.84–0.88).

• Serat bijirin RR 0.84; serat buah RR 0.81 (setiap 5 g).

• Serat sayur RR 1.03 (tidak signifikan); serat kentang RR 1.04 setiap 1 g.

Mengapa Sumber Serat Mungkin Memberi Kesan Berbeza

Abstrak menyatakan sebab perbezaan antara sumber serat masih tidak jelas. Secara umum, serat bijirin cenderung lebih kaya dengan serat tidak larut yang menambah isipadu najis, manakala serat buah mengandungi campuran serat larut seperti pektin. Perbezaan struktur ini mungkin mempengaruhi cara serat bertindak dalam usus besar, tetapi ini merupakan maklumat latar umum dan bukan dapatan kajian ini.

Dapatan tentang serat kentang juga perlu ditafsir dengan berhati-hati. Kentang sering dimakan dalam bentuk goreng atau bersama lemak, dan corak makan sebegini mungkin berkait dengan faktor gaya hidup lain yang tidak diukur sepenuhnya.

Satu lagi perkara menarik ialah pengambilan purata 13.8 g sehari. Angka ini hampir separuh daripada sasaran yang biasa disyorkan, walaupun peserta tinggal di negara maju dengan akses mudah kepada pelbagai makanan. Ia menunjukkan bahawa jurang pengambilan serat bukan masalah negara membangun sahaja.

Kesimpulan

Pengambilan serat yang lebih tinggi dikaitkan dengan risiko penyakit divertikular yang lebih rendah dalam kalangan wanita UK, tetapi hubungan ini berbeza mengikut sumber. Serat daripada bijirin dan buah menunjukkan hubungan perlindungan yang paling jelas, manakala serat sayur dan kentang tidak.

Sumber Rujukan

Crowe, F. L. et al. (2014). Source of dietary fibre and diverticular disease incidence: a prospective study of UK women. Gut, 63(9), 1450–1456. DOI: 10.1136/gutjnl-2013-304644

Pautan SciSpace: https://scispace.com/papers/source-of-dietary-fibre-and-diverticular-disease-incidence-a-1x6m9gnp8f

Kata Kunci

penyakit divertikular, sumber serat, serat bijirin, serat buah, kajian kohort, wanita