Pengenalan

Nama kajian: Effect of fibre, antispasmodics, and peppermint oil in the treatment of irritable bowel syndrome: systematic review and meta-analysis

Objektif: Menentukan kesan serat, ubat antispasmodik dan minyak pudina (peppermint oil) dalam rawatan sindrom usus rengsa berbanding plasebo atau tanpa rawatan.

Negara kajian: Tidak dinyatakan dalam abstrak (meta-analisis ujian klinikal dari pelbagai negara)

Sebelum diet rendah FODMAP menjadi popular, tiga pilihan rawatan asas yang paling kerap digunakan untuk IBS ialah menambah serat dalam diet, ubat antispasmodik yang mengendurkan otot usus, dan minyak pudina. Walaupun ketiga-tiganya digunakan secara meluas, bukti tentang keberkesanannya bercampur-campur dan sering berasaskan kajian kecil.

Kajian berjudul ‘Effect of fibre, antispasmodics, and peppermint oil in the treatment of irritable bowel syndrome: systematic review and meta-analysis’ diterbitkan dalam BMJ pada tahun 2008 oleh Ford dan rakan-rakan. Ia merupakan antara meta-analisis paling banyak dirujuk dalam bidang ini dan telah mempengaruhi garis panduan rawatan IBS di banyak negara.

Mengapa Kajian Ini Penting

Serat dan minyak pudina merupakan pilihan yang mudah didapati tanpa preskripsi, murah dan dianggap selamat. Jika ia terbukti berkesan, pesakit boleh mencubanya lebih awal sebelum beralih kepada ubat-ubatan yang lebih kompleks. Sebaliknya, jika ia tidak berkesan, pesakit mungkin membazir masa dan wang.

Kajian ini juga penting kerana ia membezakan jenis serat. Tidak semua serat memberi kesan yang sama kepada usus, dan sesetengah jenis serat sebenarnya boleh memburukkan kembung dalam kalangan pesakit IBS.

Kaedah Kajian

Penyelidik mencari ujian klinikal terkawal rawak dalam pangkalan data Medline, Embase dan daftar ujian terkawal Cochrane sehingga April 2008. Kajian yang layak membandingkan serat, antispasmodik atau minyak pudina dengan plasebo atau tanpa rawatan dalam kalangan orang dewasa dengan IBS, dengan tempoh rawatan sekurang-kurangnya satu minggu.

Hasil yang diukur ialah penilaian global penyembuhan atau penambahbaikan simptom, atau penambahbaikan sakit perut. Data digabungkan menggunakan model kesan rawak, dan kesan dilaporkan sebagai risiko relatif (RR) simptom yang berterusan. RR di bawah 1 bermaksud lebih sedikit pesakit masih mengalami simptom selepas rawatan.

Dapatan Utama

1. Serat: Kesan Sederhana, Terhad Kepada Ispaghula

Sebanyak 12 kajian membandingkan serat dengan plasebo atau tanpa rawatan, melibatkan 591 pesakit. Risiko relatif simptom berterusan ialah 0.87 (selang keyakinan 95%: 0.76 hingga 1.00), iaitu kesan yang berada di sempadan signifikan.

Apabila diperincikan, kesan positif ini terhad kepada ispaghula, iaitu sejenis serat larut yang juga dikenali sebagai psyllium (RR 0.78; 0.63 hingga 0.96). Dapatan ini mencadangkan bahawa jenis serat lebih penting daripada jumlah serat semata-mata.

2. Antispasmodik Berkesan

Sebanyak 22 ujian membandingkan antispasmodik dengan plasebo dalam 1,778 pesakit, dengan RR 0.68 (0.57 hingga 0.81). Antara pelbagai ubat yang dikaji, otilonium (empat ujian, 435 pesakit; RR 0.55, 0.31 hingga 0.97) dan hyoscine (tiga ujian, 426 pesakit; RR 0.63, 0.51 hingga 0.78) menunjukkan bukti keberkesanan yang paling konsisten.

3. Minyak Pudina Menunjukkan Kesan Terbesar

Empat ujian membandingkan minyak pudina dengan plasebo dalam 392 pesakit. Risiko relatif simptom berterusan ialah 0.43 (0.32 hingga 0.59), iaitu kesan paling besar antara ketiga-tiga rawatan. Ini bermakna pesakit yang mengambil minyak pudina kurang separuh berkemungkinan masih mengalami simptom berbanding kumpulan plasebo.

Namun begitu, bilangan ujian dan pesakit bagi minyak pudina adalah paling kecil, jadi angka ini perlu dibaca bersama ketidakpastian yang lebih tinggi.

Implikasi Kepada Pengguna dan Kesihatan Awam di Malaysia

Bagi pengguna di Malaysia, dapatan ini menunjukkan bahawa serat larut seperti psyllium (biasanya dijual sebagai serbuk sekam biji Plantago) mungkin lebih sesuai untuk pesakit IBS berbanding serat tidak larut. Minyak pudina pula biasanya dijual dalam bentuk kapsul bersalut enterik, iaitu salutan yang membolehkan minyak dilepaskan di usus, bukan di perut.

Antispasmodik pula ialah ubat dan perlu digunakan di bawah nasihat doktor atau ahli farmasi. Dari sudut kesihatan awam, kajian ini menyokong pendekatan berperingkat dalam penjagaan primer, iaitu bermula dengan pilihan yang murah dan selamat sebelum beralih kepada rawatan yang lebih kompleks.

Batasan Kajian

Kebanyakan ujian yang digabungkan adalah kecil dan dijalankan sebelum tahun 2008, menggunakan kriteria diagnosis IBS yang mungkin berbeza daripada kriteria Rome IV yang digunakan sekarang. Abstrak tidak memperincikan dos, tempoh rawatan atau kesan sampingan. Selain itu, dapatan untuk serat berada di sempadan signifikan, jadi ia memerlukan pengesahan oleh kajian yang lebih besar.

Langkah Praktikal

Pesakit IBS yang ingin menambah serat boleh berbincang dengan doktor atau ahli farmasi tentang serat larut dan memulakannya dengan dos kecil sebelum meningkat secara perlahan-lahan, sambil minum air secukupnya. Sebelum mengambil minyak pudina atau ubat antispasmodik, pesakit perlu memaklumkan sebarang masalah refluks asid atau ubat lain yang sedang diambil. Simptom yang berubah secara mendadak, cirit-birit berdarah atau sakit perut yang sangat teruk memerlukan pemeriksaan doktor dengan segera.

Ringkasan Angka Penting

• Serat: 12 kajian, 591 pesakit, RR 0.87 (0.76–1.00).

• Ispaghula (psyllium): RR 0.78 (0.63–0.96).

• Antispasmodik: 22 ujian, 1,778 pesakit, RR 0.68 (0.57–0.81).

• Otilonium: RR 0.55; hyoscine: RR 0.63.

• Minyak pudina: 4 ujian, 392 pesakit, RR 0.43 (0.32–0.59).

Kesimpulan

Meta-analisis ini menyimpulkan bahawa serat, antispasmodik dan minyak pudina semuanya lebih berkesan daripada plasebo dalam rawatan IBS. Kesan serat terhad kepada serat larut jenis ispaghula, manakala minyak pudina menunjukkan kesan terbesar walaupun berdasarkan bilangan ujian yang kecil. Dapatan ini memberi asas kukuh kepada penggunaan rawatan mudah dan murah sebagai langkah awal pengurusan IBS.

Sumber Rujukan

Ford, A. C. et al. (2008). Effect of fibre, antispasmodics, and peppermint oil in the treatment of irritable bowel syndrome: systematic review and meta-analysis. BMJ, 337(7683), 1388–1392. DOI: 10.1136/bmj.a2313

Pautan SciSpace: https://scispace.com/papers/effect-of-fibre-antispasmodics-and-peppermint-oil-in-the-zz86b7j9xt

Kata Kunci

sindrom usus rengsa, serat larut, ispaghula, minyak pudina, antispasmodik, meta-analisis