Pengenalan

Nama kajian: Impact of sugar-sweetened beverage taxes on purchases and dietary intake: Systematic review and meta-analysis

Objektif: Mengkaji secara sistematik penilaian dunia sebenar terhadap cukai minuman bergula (SSB) dan menilai kesan keseluruhannya terhadap pembelian minuman dan pengambilan diet melalui meta-analisis.

Negara kajian: Tidak berkaitan dengan satu negara (kajian sistematik dan meta-analisis merangkumi pelbagai bidang kuasa di seluruh dunia)

Kajian bertajuk “Impact of sugar-sweetened beverage taxes on purchases and dietary intake: Systematic review and meta-analysis” diketuai oleh Andrea Teng bersama lima penyelidik lain dan diterbitkan dalam jurnal Obesity Reviews pada tahun 2019. Objektif kajian ini ialah mengumpul semua penilaian dunia sebenar terhadap cukai minuman bergula, kemudian menggabungkan keputusannya untuk melihat sejauh mana cukai tersebut mengubah pembelian dan pengambilan minuman. Kajian ini tidak dijalankan di satu negara tertentu, sebaliknya merangkumi bidang kuasa dari peringkat bandar hingga kerajaan kebangsaan.

Cukai minuman bergula kini menjadi salah satu dasar kesihatan awam yang paling banyak dibincangkan di dunia. Dasar ini berasaskan prinsip ekonomi yang mudah: apabila harga sesuatu barangan naik, orang cenderung membelinya dengan lebih sedikit. Namun, persoalan sebenar ialah sama ada prinsip ini benar-benar berlaku apabila cukai dilaksanakan di pasaran sebenar, dan bukan hanya dalam model atau eksperimen makmal.

Mengapa Kajian Ini Penting

Minuman bergula merupakan salah satu sumber gula tambahan terbesar dalam diet moden. Ia memberikan kalori tanpa rasa kenyang yang setara, menjadikannya mudah diminum dalam kuantiti besar tanpa disedari. Oleh itu, banyak negara mula memperkenalkan cukai khusus ke atas minuman ini sejak sedekad lalu, termasuk Mexico, beberapa bandar di Amerika Syarikat, United Kingdom dan Malaysia.

Sebelum kajian ini, bukti tentang keberkesanan cukai banyak bergantung kepada kajian individu yang keputusannya berbeza-beza. Ada kajian yang melaporkan penurunan besar, ada yang melaporkan kesan kecil. Meta-analisis seperti ini penting kerana ia menggabungkan semua penilaian dunia sebenar dan menyesuaikan keputusan mengikut saiz cukai, supaya perbandingan antara negara menjadi lebih adil.

Kaedah Kajian

Penyelidik mencari kajian dalam pangkalan data Medline, EconLit, Google Scholar dan Scopus sehingga Jun 2018. Kajian layak dimasukkan jika ia menilai cukai minuman bergula di mana-mana bidang kuasa rasmi, sama ada bandar, negeri atau negara, dan mempunyai perbandingan yang jelas.

Terdapat dua jenis reka bentuk perbandingan. Sebanyak 11 kajian membandingkan keadaan sebelum dan selepas cukai dilaksanakan, manakala 6 kajian membandingkan bidang kuasa yang dikenakan cukai dengan bidang kuasa yang tidak dikenakan cukai. Hasil yang diukur ialah jualan, pembelian dan pengambilan minuman, sama ada dalam bentuk isipadu, tenaga atau kekerapan.

Minuman yang dikenakan cukai dan minuman yang tidak dikenakan cukai dianalisis secara berasingan. Analisis turut diselaraskan mengikut saiz setiap cukai supaya keputusan boleh dinyatakan dalam bentuk kesan setara bagi cukai 10%. Kajian ini didaftarkan di PROSPERO dengan nombor CRD42018100620.

Dapatan Utama

1. Cukai 10% Dikaitkan dengan Penurunan Pembelian Sebanyak 10%

Dapatan utama kajian ini ialah cukai minuman bergula yang setara dengan 10% dikaitkan dengan purata penurunan pembelian dan pengambilan minuman bergula sebanyak 10.0%. Selang keyakinan 95% bagi anggaran ini ialah antara -5.0% hingga -14.7%. Keputusan ini berdasarkan 17 kajian daripada 6 bidang kuasa.

Angka ini menunjukkan bahawa kesan cukai secara purata berkadar hampir sama dengan kenaikan harga. Dalam bahasa mudah, jika harga minuman bergula naik sebanyak satu persepuluh, pembelian minuman tersebut turun lebih kurang satu persepuluh juga. Ini selari dengan jangkaan teori ekonomi tentang keanjalan harga.

2. Perbezaan Besar Antara Kajian

Walaupun purata keseluruhan jelas, penyelidik melaporkan heterogeniti yang sangat tinggi antara kajian, dengan nilai I² sebanyak 97%. Ini bermakna kesan cukai berbeza dengan ketara dari satu tempat ke tempat lain. Perbezaan ini mungkin berpunca daripada saiz cukai, cara cukai dikenakan, tindak balas industri, tabiat pengguna setempat dan kaedah pengukuran yang digunakan oleh setiap kajian.

Oleh itu, angka 10% perlu difahami sebagai gambaran purata, bukan ramalan tepat untuk setiap negara. Sesetengah tempat mungkin mengalami penurunan lebih besar, manakala tempat lain mungkin mengalami kesan yang lebih kecil.

3. Minuman Tanpa Cukai Seperti Air

Kajian ini juga menilai sama ada pengguna beralih kepada minuman yang tidak dikenakan cukai, seperti air. Cukai setara 10% dikaitkan dengan peningkatan 1.9% dalam jumlah pengambilan minuman tanpa cukai, tetapi peningkatan ini tidak signifikan secara statistik. Selang keyakinan 95% ialah antara -2.1% hingga 6.1%, berdasarkan 6 kajian daripada 4 bidang kuasa.

Dapatan ini menunjukkan bahawa walaupun pembelian minuman bergula menurun, bukti tentang peralihan yang jelas kepada air atau minuman lain masih belum kukuh. Ini mungkin kerana bilangan kajian yang menilai minuman tanpa cukai masih kecil.

4. Kesimpulan Penyelidik

Berdasarkan penilaian dunia sebenar, penyelidik merumuskan bahawa cukai minuman bergula yang diperkenalkan di pelbagai bidang kuasa di seluruh dunia kelihatan berkesan dalam mengurangkan pembelian dan pengambilan minuman bergula. Kesimpulan ini penting kerana ia datang daripada data pasaran sebenar, bukan simulasi.

Implikasi Kepada Pengguna dan Kesihatan Awam di Malaysia

Malaysia telah memperkenalkan duti eksais ke atas minuman bergula pada Julai 2019. Dapatan meta-analisis ini memberi asas bahawa dasar seumpama ini berpotensi mengurangkan pembelian minuman bergula, terutamanya jika kadar cukai cukup besar untuk dirasai oleh pengguna di kaunter pembayaran.

Bagi pengguna, kenaikan harga minuman bergula boleh dijadikan peluang untuk menilai semula tabiat minum harian. Bagi pembuat dasar, dapatan bahawa peralihan kepada air belum jelas menunjukkan bahawa cukai mungkin perlu disokong dengan langkah lain, seperti penyediaan air minuman percuma di sekolah dan tempat awam serta kempen kesedaran.

Batasan Kajian

Heterogeniti yang sangat tinggi (I² 97%) menyukarkan tafsiran satu angka purata. Bilangan bidang kuasa yang dinilai juga terhad kepada 6 untuk analisis utama. Abstrak tidak menyatakan kesan cukai terhadap berat badan atau penyakit, jadi kajian ini hanya boleh dirujuk untuk perubahan pembelian dan pengambilan, bukan hasil kesihatan secara langsung.

Langkah Praktikal

Pengguna boleh mula dengan menggantikan satu minuman bergula sehari dengan air kosong. Keluarga boleh mengurangkan stok minuman manis di rumah dan menyediakan air sejuk sebagai pilihan utama. Peniaga pula boleh menawarkan pilihan minuman kurang manis atau saiz yang lebih kecil sebagai alternatif.

Ringkasan Angka Penting

• Cukai setara 10% dikaitkan dengan penurunan pembelian dan pengambilan sebanyak 10.0% (95% CI: -5.0% hingga -14.7%).

• Bilangan kajian dalam analisis utama: 17 kajian daripada 6 bidang kuasa.

• Heterogeniti antara kajian: I² = 97%.

• Minuman tanpa cukai (cth. air): peningkatan 1.9%, tidak signifikan (95% CI: -2.1% hingga 6.1%).

• Carian pangkalan data sehingga Jun 2018; 11 kajian sebelum-selepas dan 6 kajian perbandingan bidang kuasa.

Kesimpulan

Kajian ini memberikan antara bukti gabungan terawal bahawa cukai minuman bergula di dunia sebenar dikaitkan dengan penurunan pembelian dan pengambilan minuman tersebut, kira-kira berkadar dengan kenaikan harga. Namun, kesannya berbeza-beza antara tempat dan peralihan kepada air masih belum jelas. Ini dilaporkan sebagai dapatan kajian, dan keberkesanan dasar di Malaysia memerlukan penilaian tempatan tersendiri.

Sumber Rujukan

Teng, A. et al. (2019). Impact of sugar-sweetened beverage taxes on purchases and dietary intake: Systematic review and meta-analysis. Obesity Reviews, 20(9), 1187-1204. DOI: 10.1111/OBR.12868

Pautan SciSpace: https://scispace.com/papers/impact-of-sugar-sweetened-beverage-taxes-on-purchases-and-e9z3nosrhk

Kata Kunci

cukai minuman bergula, SSB, dasar kesihatan awam, meta-analisis, pembelian minuman, harga makanan