Pengenalan

Nama kajian: Impact of a Mediterranean-Inspired Diet on Cardiovascular Disease Risk Factors: A Randomized Clinical Trial

Objektif: Menilai kesan diet jenis Mediterranean yang digabungkan dengan senaman fizikal terhadap faktor risiko penyakit kardiovaskular dalam kalangan individu berisiko tinggi.

Negara kajian: Tidak dinyatakan dalam abstrak

Kajian bertajuk “Impact of a Mediterranean-Inspired Diet on Cardiovascular Disease Risk Factors: A Randomized Clinical Trial” diterbitkan oleh Ana Rita Barbosa dan rakan-rakan dalam jurnal Nutrients pada tahun 2024. Objektif kajian ialah menilai kesan gabungan diet jenis Mediterranean dan senaman fizikal terhadap faktor risiko penyakit kardiovaskular dalam kalangan individu berumur 50 tahun ke atas yang berisiko tinggi.

Negara tempat kajian dijalankan tidak dinyatakan dalam abstrak. Yang menarik tentang kajian ini ialah diet yang digunakan memberi penekanan khusus kepada kekacang dan legum sebagai hidangan utama, satu pendekatan yang mudah disesuaikan dengan masakan Malaysia yang sudah biasa dengan dal, kacang hijau, kacang merah dan tempe.

Mengapa Kajian Ini Penting

Ramai orang dewasa berumur 50 tahun ke atas belum pernah mengalami serangan jantung tetapi sudah mempunyai beberapa faktor risiko, seperti lilitan pinggang besar, trigliserida tinggi dan lemak di sekitar organ dalaman. Kumpulan ini merupakan sasaran penting untuk pencegahan kerana perubahan gaya hidup pada peringkat ini berpotensi menangguhkan atau mengelakkan penyakit.

Soalan yang sering timbul ialah sama ada senaman sahaja sudah mencukupi, atau sama ada perubahan diet memberi nilai tambahan. Reka bentuk tiga kumpulan dalam kajian ini membolehkan perbandingan antara tiada intervensi, senaman sahaja, dan senaman bersama diet.

Kaedah Kajian

Ujian klinikal terkawal rawak ini merekrut individu berumur 50 tahun ke atas tanpa sejarah infarksi miokardium akut, tetapi memenuhi kriteria risiko kardiovaskular tinggi mengikut skor SCORE2 atau SCORE2-OP (untuk warga emas). Ukuran antropometri dan biokimia diambil pada permulaan dan selepas 12 minggu intervensi.

Peserta dibahagikan secara rawak kepada tiga kumpulan: Kumpulan 1a tanpa intervensi, Kumpulan 1b dengan senaman fizikal, dan Kumpulan 2 dengan senaman fizikal (lebih kurang 2 jam seminggu) serta diet. Intervensi diet berasaskan prinsip diet Mediterranean isokalori, iaitu tanpa mengurangkan jumlah kalori, dengan tujuh hidangan utama seminggu yang berpusatkan makanan tumbuhan, khususnya legum dan kekacang. Bilangan peserta tidak dinyatakan dalam abstrak.

Dapatan Utama

1. Lilitan Pinggang Berkurang Secara Signifikan

Kumpulan yang menerima gabungan senaman dan diet menunjukkan penurunan lilitan pinggang yang signifikan berbanding kumpulan kawalan (p=0.002). Lilitan pinggang merupakan penanda mudah bagi obesiti abdomen, yang dikaitkan dengan risiko penyakit jantung dan diabetes jenis 2.

Dapatan ini penting kerana diet yang digunakan adalah isokalori. Ini bermakna perubahan berlaku walaupun peserta tidak disuruh mengurangkan kalori secara khusus, sebaliknya mengubah jenis makanan.

2. Lemak Viseral dan Trigliserida Menurun

Gabungan senaman dan diet juga menurunkan lemak viseral secara signifikan (p<0.001) dan trigliserida (p=0.029) berbanding kumpulan kawalan. Abstrak turut melaporkan penurunan signifikan bagi parameter yang disingkatkan sebagai “BST” (p<0.001); maksud singkatan ini tidak dijelaskan dalam abstrak.

Lemak viseral ialah lemak yang terkumpul di sekitar organ dalaman seperti hati dan usus, dan dianggap lebih berbahaya kepada kesihatan metabolik berbanding lemak di bawah kulit. Trigliserida tinggi pula merupakan salah satu komponen sindrom metabolik.

3. Pengambilan Kekacang dan Pematuhan Diet Meningkat

Intervensi berjaya meningkatkan pengambilan legum secara signifikan (p<0.001) serta pematuhan kepada diet Mediterranean. Peningkatan pematuhan ini didapati berkait dengan penurunan lilitan pinggang (p=0.024) dan penurunan lemak viseral (p=0.017).

Hubungan ini memberi petunjuk bahawa semakin baik peserta mengikuti corak diet tersebut, semakin besar perubahan yang dicatatkan pada ukuran lemak badan. Namun, ini ialah hubungan statistik dalam kajian dan bukan bukti sebab-akibat bagi setiap individu.

Implikasi Kepada Pengguna dan Kesihatan Awam di Malaysia

Di Malaysia, obesiti abdomen dan dislipidemia adalah lazim dalam kalangan orang dewasa pertengahan umur. Kajian ini menunjukkan bahawa pendekatan yang agak ringkas, iaitu menjadikan kekacang sebagai hidangan utama beberapa kali seminggu dan bersenam sekitar dua jam seminggu, dikaitkan dengan perubahan yang bermakna dalam masa tiga bulan.

Kekacang tempatan seperti dal, kacang kuda, kacang merah dan produk soya mudah didapati dan agak murah. Program kesihatan komuniti dan klinik kesihatan boleh mempertimbangkan pendekatan gabungan diet dan senaman, kerana kajian ini mendapati kesan paling jelas apabila kedua-duanya dilaksanakan bersama.

Batasan Kajian

Abstrak tidak menyatakan bilangan peserta, negara kajian atau saiz perubahan dalam unit sebenar, hanya nilai p. Tempoh 12 minggu agak pendek untuk menilai kejadian penyakit jantung sebenar; kajian ini hanya mengukur faktor risiko. Reka bentuk juga tidak mempunyai kumpulan diet sahaja tanpa senaman, jadi sumbangan diet secara berasingan tidak dapat dipisahkan sepenuhnya.

Langkah Praktikal

Rancang beberapa hidangan utama seminggu yang berasaskan kekacang, contohnya kari dal dengan sayur, sup kacang merah, atau tempe goreng kurang minyak bersama ulam. Tambah aktiviti fizikal secara berperingkat sehingga sekitar dua jam seminggu, seperti berjalan pantas. Pantau lilitan pinggang sebagai penanda mudah kemajuan.

Ringkasan Angka Penting

• Peserta: 50 tahun ke atas, risiko kardiovaskular tinggi (SCORE2/SCORE2-OP).

• Tempoh: 12 minggu; tiga kumpulan (kawalan, senaman, senaman + diet).

• Diet: Mediterranean isokalori; 7 hidangan utama seminggu berasaskan legum.

• Senaman + diet: lilitan pinggang p=0.002; lemak viseral p<0.001; trigliserida p=0.029.

• Pematuhan diet berkait dengan penurunan lilitan pinggang (p=0.024) dan lemak viseral (p=0.017).

Kesimpulan

Kajian ini mendapati bahawa gabungan senaman dan diet jenis Mediterranean yang menekankan kekacang menurunkan lilitan pinggang, lemak viseral dan trigliserida dalam kalangan individu berisiko tinggi dalam tempoh 12 minggu. Penyelidik menyimpulkan bahawa intervensi gabungan ini wajar disokong sebagai cara yang cekap untuk memperbaiki parameter kardiometabolik.

Sumber Rujukan

Barbosa, A. R. et al. (2024). Impact of a Mediterranean-Inspired Diet on Cardiovascular Disease Risk Factors: A Randomized Clinical Trial. Nutrients, 16(15), 2443. DOI: 10.3390/nu16152443

Pautan SciSpace: https://scispace.com/papers/impact-of-a-mediterranean-inspired-diet-on-cardiovascular-ggw7ioiksj

Kata Kunci

diet Mediterranean, kekacang, legum, lemak viseral, lilitan pinggang, senaman, risiko kardiovaskular