Pengenalan

Nama kajian: Pengembangan Produk Ready to Use Therapeutic Food (RUTF) Berbentuk Bar Berbahan Kacang Hijau, Serealia, dan Minyak Nabati (Development of Ready to Use Therapeutic Food (RUTF) Bar Product Made from Mungbean, Cereal, and Vegetable oils)

Objektif: Membangunkan dan menganalisis produk RUTF berbentuk bar daripada kacang hijau, serealia dan minyak sayuran untuk balita yang mengalami malnutrisi akut teruk.

Negara kajian: Tidak dinyatakan secara jelas dalam abstrak (diterbitkan dalam Media Gizi Indonesia)

Malnutrisi akut teruk dalam kalangan kanak-kanak bawah lima tahun masih menjadi isu kesihatan awam di banyak negara membangun. Salah satu penyelesaian yang disyorkan ialah makanan terapeutik sedia dimakan (Ready to Use Therapeutic Food, RUTF), iaitu makanan padat tenaga dan nutrien yang boleh diberikan tanpa perlu dimasak. RUTF komersial lazimnya berasaskan kacang tanah dan susu, yang mungkin mahal atau sukar diperoleh secara tempatan.

Kajian bertajuk “Pengembangan Produk Ready to Use Therapeutic Food (RUTF) Berbentuk Bar Berbahan Kacang Hijau, Serealia, dan Minyak Nabati” oleh Novia dan rakan-rakan (2022), diterbitkan dalam Media Gizi Indonesia, bertujuan membangunkan dan menganalisis bar RUTF daripada kacang hijau, serealia dan minyak sayuran untuk balita malnutrisi akut teruk. Negara kajian tidak dinyatakan secara jelas dalam abstrak.

Mengapa Kajian Ini Penting

Menggunakan bahan tempatan seperti kacang hijau, tepung beras, tepung jagung dan minyak kelapa boleh mengurangkan kos RUTF dan menjadikannya lebih mudah dihasilkan secara setempat. Kacang hijau pula mudah diterima kerana sudah biasa dimakan dalam pelbagai hidangan di rantau Asia Tenggara.

Bentuk bar juga memudahkan penyimpanan, pengangkutan dan pemberian kepada kanak-kanak, berbanding bentuk pes atau bubur.

Kaedah Kajian

Kajian menggunakan Rekabentuk Rawak Lengkap Faktorial dengan dua faktor dan dua ulangan. Faktor A ialah gabungan tepung kacang hijau dengan jenis serealia, iaitu tepung beras atau tepung jagung. Faktor B ialah jenis minyak sayuran, iaitu minyak kelapa atau minyak kelapa sawit.

Formula terpilih ditentukan berdasarkan ujian organoleptik (ujian hedonik) dan kandungan gizi, khususnya tenaga dan protein. Formula terpilih kemudian dianalisis secara terperinci dan dibandingkan dengan standard produk RUTF WHO (2007).

Dapatan Utama

1. Semua Formula Cenderung Disukai

Ujian hedonik menunjukkan bahawa atribut warna, aroma, rasa, tekstur dan penerimaan keseluruhan tidak berbeza secara nyata antara formula, dan semua formula cenderung disukai oleh panel.

Ini bermakna pilihan antara beras atau jagung, dan antara minyak kelapa atau minyak sawit, tidak menjejaskan penerimaan produk, memberi fleksibiliti kepada pengeluar.

2. Jenis Serealia Mempengaruhi Protein, Jenis Minyak Mempengaruhi Tenaga

Gabungan tepung kacang hijau dengan jenis serealia memberi kesan signifikan terhadap kandungan protein, manakala jenis minyak sayuran memberi kesan signifikan terhadap kandungan tenaga produk.

Dapatan ini membantu pengeluar memahami bahan mana yang perlu dilaraskan untuk mencapai sasaran protein atau tenaga tertentu.

3. Formula A1B1 Dipilih: Tepung Kacang Hijau, Tepung Beras dan Minyak Kelapa

Formula terpilih ialah A1B1, iaitu gabungan tepung kacang hijau dengan tepung beras dan minyak kelapa. Formula ini mengandungi tenaga 522 kkal, protein 13.57%, lemak 28.89%, karbohidrat 51.81%, serat pangan 4.66%, kadar air 3.42% dan kadar abu 2.32%.

Kandungan tenaga yang tinggi ini penting kerana kanak-kanak malnutrisi memerlukan makanan padat tenaga dalam kuantiti kecil.

4. Kaya Zat Besi dan Kalsium, Protein Mudah Dicerna

Formula A1B1 mengandungi zat besi 13.82 mg/100 g dan kalsium 348.24 mg/100 g. Daya cerna proteinnya mencapai 94.93%, manakala aktiviti air ialah 0.21.

Daya cerna protein yang tinggi bermakna sebahagian besar protein boleh digunakan oleh badan. Aktiviti air yang rendah pula membantu memanjangkan jangka hayat produk.

5. Hampir Memenuhi Semua Standard WHO

Formula A1B1 memenuhi keperluan standard produk RUTF WHO (2007) bagi semua kandungan gizi dan aktiviti air, kecuali kandungan air.

Ini menunjukkan bahawa produk hampir sedia untuk digunakan, dengan hanya sedikit pelarasan proses diperlukan untuk memenuhi keperluan kandungan air.

Implikasi Kepada Pengguna dan Industri di Malaysia

Walaupun malnutrisi akut teruk tidak sebanyak di negara lain, Malaysia masih berdepan masalah bantut dan kurang berat badan dalam kalangan kanak-kanak, terutamanya dalam komuniti berpendapatan rendah dan kawasan pedalaman. Bahan dalam kajian ini, iaitu kacang hijau, tepung beras dan minyak kelapa, mudah didapati di Malaysia.

Pengusaha makanan dan agensi kesihatan boleh mempertimbangkan pembangunan produk tambahan nutrien berasaskan bahan tempatan. Walau bagaimanapun, produk terapeutik untuk kanak-kanak malnutrisi mesti digunakan di bawah pengawasan profesional kesihatan.

Batasan Kajian

Kajian ini menilai produk di makmal dan melalui ujian hedonik; keberkesanan bar dalam memulihkan kanak-kanak malnutrisi tidak diuji. Panel penilai mungkin bukan kanak-kanak sasaran. Kandungan air formula terpilih juga belum memenuhi standard WHO.

Langkah Praktikal

Penyelidik dan pengusaha boleh menggunakan formula A1B1 sebagai titik permulaan, sambil memperbaiki proses pengeringan untuk mengurangkan kandungan air. Ujian jangka hayat, keselamatan mikrob dan ujian klinikal di bawah pengawasan pakar perlu dijalankan sebelum produk digunakan secara meluas.

Ringkasan Angka Penting

• Formula A1B1: tenaga 522 kkal; protein 13.57%; lemak 28.89%; karbohidrat 51.81%.
• Serat pangan 4.66%; kadar air 3.42%; kadar abu 2.32%.
• Zat besi 13.82 mg/100 g; kalsium 348.24 mg/100 g.
• Daya cerna protein 94.93%; aktiviti air 0.21.

Kesimpulan

Kajian ini membuktikan bahawa bar RUTF berasaskan kacang hijau, tepung beras dan minyak kelapa boleh dihasilkan dengan kandungan tenaga dan nutrien yang tinggi, serta disukai panel. Formula A1B1 hampir memenuhi semua standard WHO dan menawarkan alternatif RUTF yang menggunakan bahan tempatan yang mudah didapati dan berpotensi lebih murah.

Sumber Rujukan

Novia, R. et al. (2022). Pengembangan Produk Ready to Use Therapeutic Food (RUTF) Berbentuk Bar Berbahan Kacang Hijau, Serealia, dan Minyak Nabati. Media Gizi Indonesia, 17(1). DOI: 10.20473/mgi.v17i1.21-32

Pautan SciSpace: https://scispace.com/papers/pengembangan-produk-ready-to-use-therapeutic-food-rutf-1as4ugmt

Kata Kunci

RUTF, kacang hijau, malnutrisi kanak-kanak, bar makanan, minyak kelapa, zat besi