Pengenalan

Nama kajian: Dietary omega-3 and antioxidants improve long-chain omega-3 and lipid oxidation of broiler meat

Objektif: Menyiasat kemungkinan menghasilkan daging ayam pedaging yang kaya asid lemak omega-3 rantai panjang (EPA dan DHA) sambil mencegah pengoksidaan lipid, dengan menambah minyak biji rami atau minyak ikan bersama vitamin E atau tanin buah berangan.

Negara kajian: Tidak dinyatakan dalam abstrak

Ayam merupakan sumber protein haiwan yang paling banyak dimakan di Malaysia. Oleh kerana pengambilannya tinggi, sebarang penambahbaikan kecil dalam nilai pemakanan daging ayam boleh memberi kesan besar kepada diet penduduk. Salah satu pendekatan yang dikaji ialah memperkaya daging ayam dengan omega-3 melalui makanan ternakan.

Kajian oleh Abd El-Samee dan rakan-rakan yang diterbitkan dalam Bulletin of the National Research Centre pada tahun 2019 membandingkan dua sumber omega-3, iaitu minyak biji rami (linseed) dan minyak ikan, serta menilai sama ada antioksidan diperlukan untuk melindungi lemak tersebut daripada rosak.

Mengapa Kajian Ini Penting

Minyak biji rami kaya dengan asid alfa-linolenik (ALA), iaitu omega-3 rantai pendek berasaskan tumbuhan. Minyak ikan pula kaya dengan EPA dan DHA, omega-3 rantai panjang. Tubuh haiwan dan manusia boleh menukar ALA kepada EPA dan DHA, tetapi kecekapannya terhad. Oleh itu, sumber omega-3 yang dipilih akan menentukan jenis omega-3 yang terkumpul dalam daging.

Masalah lain ialah lemak omega-3 mudah teroksida, yang boleh menyebabkan bau tengik dan menurunkan kualiti daging. Kajian ini menilai kedua-dua aspek ini serentak: peningkatan omega-3 dan perlindungan daripada pengoksidaan.

Kaedah Kajian

Seramai 144 ekor anak ayam pedaging Cobb berumur sehari dibahagikan kepada enam rawatan, setiap satu dengan tiga replikasi lapan ekor. Diet asas mengandungi 2 g minyak biji rami/100 g atau 2 g minyak ikan/100 g, sama ada tanpa antioksidan, dengan 200 mg vitamin E/kg, atau dengan 2 g tanin buah berangan manis (SCT)/kg. Ayam diberi makan selama lima minggu.

Komposisi asid lemak, nilai asid tiobarbiturik (TBA, ukuran pengoksidaan lipid) dan aktiviti memerangkap radikal DPPH (ukuran aktiviti antioksidan) diukur dalam daging. Ini ialah kajian haiwan.

Dapatan Utama

1. Minyak Ikan Meningkatkan EPA dan DHA Dengan Ketara

Diet dengan 2 g minyak ikan/100 g meningkatkan (P ≤ 0.001) asid lemak omega-3 rantai panjang dalam daging ayam, terutamanya EPA dan DHA. Jumlah keseluruhan omega-3 dalam daging juga lebih tinggi dengan minyak ikan berbanding minyak biji rami.

2. ALA Lebih Rendah Dengan Minyak Ikan

Sebaliknya, minyak ikan menyebabkan penurunan ketara (P ≤ 0.001) dalam asid alfa-linolenik dalam daging ayam, sebanyak 6% menurut abstrak. Ini dijangka kerana minyak biji rami merupakan sumber utama ALA.

3. Nisbah n-6:n-3 Lebih Rendah

Nisbah PUFA n-6:n-3 dalam daging ayam yang diberi minyak ikan menurun (P ≤ 0.001) berbanding ayam yang diberi minyak biji rami. Nisbah yang lebih rendah sering dianggap lebih seimbang dari segi pemakanan.

4. Antioksidan Melindungi Daging Daripada Pengoksidaan

Kedua-dua sumber antioksidan, iaitu vitamin E dan tanin buah berangan, menurunkan nilai TBA (P ≤ 0.05) dan meningkatkan aktiviti memerangkap radikal DPPH (P ≤ 0.05) dalam daging ayam berbanding diet tanpa antioksidan. Tiada perbezaan ketara antara kedua-dua antioksidan, bermakna tanin buah berangan memberi kesan yang setara dengan vitamin E.

Implikasi Kepada Pengguna dan Industri di Malaysia

Bagi industri ayam Malaysia, kajian ini menunjukkan bahawa daging ayam diperkaya omega-3 rantai panjang boleh dihasilkan dengan menambah minyak ikan dalam makanan. Malaysia mempunyai industri perikanan dan pemprosesan ikan, jadi bahan seperti minyak ikan berpotensi diperoleh secara tempatan.

Penemuan bahawa antioksidan semula jadi seperti tanin setara dengan vitamin E juga menarik, kerana ia membuka peluang untuk menguji sumber antioksidan tempatan yang lebih murah, seperti ekstrak tumbuhan. Namun, pengeluar perlu memastikan daging diperkaya minyak ikan tidak berbau hanyir.

Batasan Kajian

Abstrak tidak melaporkan nilai berangka bagi kandungan EPA, DHA atau jumlah omega-3, hanya arah perbezaan dan nilai P. Kajian ini tidak menilai rasa atau penerimaan pengguna dalam abstrak. Tiada kumpulan kawalan tanpa minyak tambahan disebut dalam abstrak. Kesan kepada kesihatan manusia tidak diuji, dan tempoh lima minggu mungkin berbeza daripada amalan ladang komersial tempatan.

Langkah Praktikal

Pengeluar makanan ternakan boleh menilai formulasi yang mengandungi minyak ikan dan antioksidan semula jadi untuk menghasilkan daging ayam bernilai tambah. Ujian rasa oleh panel pengguna perlu dijalankan sebelum pengkomersialan. Pengguna perlu membaca label dengan teliti jika produk ayam diperkaya omega-3 dipasarkan, dan tidak menganggapnya sebagai pengganti sepenuhnya kepada ikan.

Ringkasan Angka Penting

• Haiwan: 144 ekor ayam pedaging Cobb; enam rawatan; lima minggu.
• Sumber omega-3: 2 g minyak biji rami atau minyak ikan/100 g diet.
• Antioksidan: 200 mg vitamin E/kg atau 2 g tanin buah berangan/kg.
• Minyak ikan: EPA, DHA dan jumlah omega-3 lebih tinggi (P ≤ 0.001); ALA menurun 6%.
• Antioksidan: TBA lebih rendah dan DPPH lebih tinggi (P ≤ 0.05).

Kesimpulan

Kajian Abd El-Samee dan rakan-rakan menunjukkan bahawa minyak ikan lebih berkesan daripada minyak biji rami untuk meningkatkan EPA dan DHA dalam daging ayam pedaging, serta menurunkan nisbah n-6:n-3. Penambahan vitamin E atau tanin buah berangan pula membantu melindungi daging daripada pengoksidaan lipid. Ini ialah kajian haiwan yang memberi asas kepada pembangunan daging ayam diperkaya omega-3.

Sumber Rujukan

Abd El-Samee, L. D. et al. (2019). Dietary omega-3 and antioxidants improve long-chain omega-3 and lipid oxidation of broiler meat. Bulletin of the National Research Centre, 43(1), 1–9. DOI: 10.1186/s42269-019-0085-y

Pautan SciSpace: https://scispace.com/papers/dietary-omega-3-and-antioxidants-improve-long-chain-omega-3-4k3iv4ffd7

Kata Kunci

ayam pedaging, minyak ikan, minyak biji rami, EPA dan DHA, vitamin E, tanin, pengoksidaan lipid