Pengenalan

Nama kajian: Growth performance and fatty acid profiles of Malaysian mahseer, Tor tambroides (Bleeker, 1854) fed with different types of palm oil and riverine fruit oil

Objektif: Mengkaji kesan pelbagai sumber minyak dalam makanan, termasuk jenis minyak sawit dan minyak buah tepi sungai, terhadap tumbesaran, komposisi proksimat dan profil asid lemak tisu juvenil ikan kelah.

Negara kajian: Tidak dinyatakan secara jelas dalam abstrak (spesies kajian ialah kelah Malaysia, Tor tambroides).

Kajian disertasi bertajuk “Growth performance and fatty acid profiles of Malaysian mahseer, Tor tambroides (Bleeker, 1854) fed with different types of palm oil and riverine fruit oil” oleh Mahkameh Lashkarizadeh Bami (2017) menilai sumber minyak tempatan dalam makanan ikan kelah. Objektifnya ialah mengkaji kesan jenis minyak sawit dan minyak buah tepi sungai terhadap tumbesaran, komposisi proksimat dan profil asid lemak tisu juvenil kelah. Abstrak tidak menyatakan negara kajian secara jelas.

Ikan kelah merupakan antara ikan air tawar paling mahal di Malaysia dan sangat dihargai kerana rasa isinya. Di habitat semula jadi, kelah dikenali memakan buah-buahan yang jatuh ke sungai. Ini memberi idea kepada penyelidik untuk menguji minyak daripada buah tepi sungai seperti illipe (tengkawang), canarium (dabai) dan kembayau sebagai sumber lemak dalam makanan kelah ternakan.

Mengapa Kajian Ini Penting

Malaysia merupakan pengeluar minyak sawit utama dunia, jadi penggunaan minyak sawit dalam makanan ikan berpotensi mengurangkan kos dan pergantungan kepada minyak ikan import. Namun, perlu dipastikan bahawa ia tidak menjejaskan kualiti pemakanan isi ikan, terutamanya kandungan omega-3.

Kajian ini juga menilai minyak buah tempatan yang berkait dengan diet semula jadi kelah, satu pendekatan yang jarang dikaji dan mungkin membantu menghasilkan kelah ternakan dengan ciri yang lebih hampir kepada ikan liar.

Kaedah Kajian

Juvenil kelah liar yang telah dijinakkan digunakan dalam empat ujian pemakanan, setiap satu selama 12 minggu dengan tiga replikasi. Eksperimen 1 membandingkan empat jenis minyak sawit (CPO, RBDO, RBDPO dan RBDPS) pada 5% lipid. Eksperimen 2, 3 dan 4 menguji nisbah minyak illipe, minyak canarium dan minyak kembayau dengan CPO (100:0, 75:25, 50:50, 25:75 dan 0:100). Semua diet isokalori dan isonitrogen.

Dapatan Utama

1. Minyak sawit mentah (CPO) mengekalkan lebih banyak omega-3

Dalam Eksperimen 1, tumbesaran ikan yang diberi CPO serupa dengan ikan yang diberi produk sawit tertapis. Namun, otot ikan yang diberi CPO mengandungi asid lemak n-3 yang jauh lebih tinggi. Atas sebab ini, CPO dijadikan kawalan dalam ujian seterusnya.

Penyelidik menjelaskan bahawa CPO mempunyai aktiviti antioksidan yang tinggi serta kandungan 16:0 dan 18:1n-9 yang tinggi, dan 18:2n-6 yang sederhana, menjadikannya cekap dalam mengekalkan n-3 PUFA dalam otot.

2. Minyak illipe tidak mengatasi CPO

Dalam Eksperimen 2, juvenil yang diberi pelbagai nisbah minyak illipe dan CPO menunjukkan tumbesaran yang serupa. Namun, ikan yang diberi 100% CPO mempunyai profil asid lemak tisu yang terbaik.

3. Minyak canarium menjejaskan tumbesaran

Dalam Eksperimen 3, juvenil yang diberi 100% CPO mencapai tumbesaran dan profil asid lemak tisu yang terbaik. Kemasukan minyak canarium memberi kesan signifikan terhadap tumbesaran ikan, menunjukkan minyak ini kurang sesuai sebagai sumber lemak utama.

4. Campuran 50:50 kembayau-CPO memberi profil asid lemak otot terbaik

Dalam Eksperimen 4, walaupun ikan yang diberi 100% CPO mencapai tumbesaran terbaik, minyak kembayau boleh dimasukkan sehingga 50% penggantian. Profil asid lemak otot terbaik diperhatikan dalam ikan yang diberi 50% minyak kembayau dan 50% CPO.

Berdasarkan keseluruhan dapatan, penyelidik mengesyorkan CPO sebagai sumber lipid dalam diet pembesaran, dan campuran 50:50 minyak kembayau-CPO dalam diet penamat bagi juvenil kelah. CPO yang lebih murah juga didapati berprestasi setanding minyak illipe dan produk sawit tertapis dari segi tumbesaran.

Implikasi Kepada Pengguna dan Industri di Malaysia

Kajian ini amat relevan kepada Malaysia kerana ia menggabungkan dua sumber tempatan, iaitu minyak sawit dan minyak buah hutan, untuk ikan tempatan bernilai tinggi. Bagi penternak kelah, penggunaan CPO berpotensi mengurangkan kos makanan sambil mengekalkan omega-3 dalam isi. Diet penamat dengan minyak kembayau pula boleh dijadikan strategi untuk meningkatkan kualiti asid lemak sebelum tuaian. Bagi pengguna, dapatan ini menunjukkan bahawa kelah ternakan yang diberi makanan sesuai masih boleh menjadi sumber lemak berkualiti.

Konteks Pemakanan Am

Minyak sawit mentah (CPO) berwarna merah jingga kerana kandungan karotenoid yang tinggi, dan ia juga mengandungi tokoferol dan tokotrienol (vitamin E). Kebanyakan sebatian ini berkurang semasa proses penapisan untuk menghasilkan minyak masak. Kandungan antioksidan semula jadi inilah yang mungkin membantu melindungi asid lemak omega-3 dalam tisu ikan daripada pengoksidaan.

Batasan Kajian

Abstrak tidak memberi nilai angka asid lemak, kadar tumbesaran atau komposisi proksimat. Kajian melibatkan juvenil, bukan ikan bersaiz pasaran, dan merupakan disertasi tanpa DOI. Negara kajian tidak dinyatakan secara jelas dalam abstrak.

Langkah Praktikal

Penternak kelah boleh berbincang dengan pakar pemakanan ikan tentang penggunaan CPO sebagai sebahagian sumber lemak dalam makanan, dan menguji diet penamat yang mengandungi minyak buah tempatan. Pastikan bahan mentah berkualiti dan disimpan dengan baik untuk mengelakkan pengoksidaan minyak.

Ringkasan Angka Penting

• Empat ujian pemakanan, masing-masing 12 minggu dengan 3 replikasi.
• Semua diet mengandungi 5% lipid.
• CPO menghasilkan n-3 otot lebih tinggi berbanding minyak sawit tertapis.
• Minyak kembayau boleh menggantikan sehingga 50% CPO; campuran 50:50 memberi profil asid lemak otot terbaik.

Kesimpulan

Minyak sawit mentah ialah sumber lipid yang berkesan dan murah untuk juvenil kelah kerana ia mengekalkan n-3 PUFA dalam otot, manakala campuran 50:50 minyak kembayau dan CPO menghasilkan profil asid lemak otot terbaik dan sesuai sebagai diet penamat.

Sumber Rujukan

Lashkarizadeh Bami, M. (2017). Growth performance and fatty acid profiles of Malaysian mahseer, Tor tambroides (Bleeker, 1854) fed with different types of palm oil and riverine fruit oil. Disertasi. Tiada DOI.

Pautan SciSpace: https://scispace.com/papers/growth-performance-and-fatty-acid-profiles-of-malaysian-1e27pe3p5h

Kata Kunci

ikan kelah, minyak sawit mentah, minyak kembayau, makanan ikan, asid lemak, omega-3, akuakultur Malaysia