Pengenalan

Nama kajian: Proximate composition, minerals contents, functional properties of Mastura variety jackfruit (Artocarpus heterophyllus) seeds and lethal effects of its crude extract on zebrafish (Danio rerio) embryos

Objektif: Menentukan komposisi proksimat, kandungan mineral dan sifat berfungsi serbuk biji nangka kultivar Mastura, serta menilai ketoksikan ekstrak mentahnya menggunakan model embrio ikan zebra.

Negara kajian: Tidak dinyatakan secara jelas; abstrak menyatakan nangka ialah buah popular dan bernilai di Malaysia, dan kultivar Mastura digunakan.

Nangka ialah buah yang popular dan bernilai di Malaysia. Kultivar Mastura antara yang ditanam secara komersial. Seperti nangka lain, sejumlah besar biji terhasil sebagai sisa apabila buah diproses. Serbuk biji nangka (JSP) berpotensi digunakan sebagai bahan dalam formulasi makanan.

Kajian oleh Sy Mohamad dan rakan-rakan ini bukan sahaja menilai nutrien serbuk biji nangka Mastura, tetapi juga sifat berfungsinya untuk kegunaan makanan serta keselamatan ekstrak mentahnya menggunakan embrio ikan zebra sebagai model ujian.

Mengapa Kajian Ini Penting

Untuk menggunakan sesuatu bahan dalam produk makanan, data nutrien sahaja tidak mencukupi. Sifat berfungsi seperti keupayaan menyerap air dan minyak menentukan bagaimana tepung itu berkelakuan dalam resipi.

Penilaian ketoksikan pula penting sebelum sesuatu bahan baharu dikomersialkan. Kajian ini menggabungkan ketiga-tiga aspek, memberikan gambaran yang lebih lengkap tentang potensi dan risiko biji nangka.

Konteks Pemakanan Am

Kalium ialah mineral penting yang membantu mengawal keseimbangan cecair dan fungsi otot serta saraf. Diet moden yang tinggi natrium dan rendah kalium sering dikaitkan dengan masalah tekanan darah, jadi makanan yang tinggi kalium dan rendah natrium lazimnya dianggap mempunyai profil mineral yang baik.

Model embrio ikan zebra pula digunakan secara meluas sebagai ujian saringan awal ketoksikan kerana embrionya telus dan berkembang dengan cepat. Keputusan daripada model ini berguna untuk memberi isyarat awal, tetapi tidak boleh terus disamakan dengan kesan pada manusia. Nota: bahagian ini ialah konteks am, bukan dapatan kajian.

Kaedah Kajian

Serbuk biji nangka Mastura dianalisis untuk komposisi proksimat dan mineral. Sifat berfungsi seperti kapasiti penyerapan air, kapasiti penyerapan minyak, ketumpatan pukal, kuasa pembengkakan dan keterlarutan diukur. Ketoksikan ekstrak mentah dinilai pada embrio ikan zebra (Danio rerio) selama 96 jam pada pelbagai kepekatan.

Dapatan Utama

1. Karbohidrat 69.39% dan protein 13.67%

Serbuk biji nangka Mastura mengandungi 69.39% karbohidrat, 13.67% protein, 10.78% lembapan, 2.41% abu, 0.75% lemak dan 3.00% serat kasar. Nilai tenaganya ialah 345 kcal/100 g.

Profil ini menunjukkan serbuk biji nangka ialah bahan berkanji dengan protein sederhana tinggi dan lemak sangat rendah, hampir menyerupai tepung bijirin dari segi komposisi asas.

2. Kalium mineral paling banyak

Mineral paling banyak dalam serbuk biji nangka ialah kalium (7.69 mg/g), diikuti fosforus (1.29 mg/g), magnesium (1.03 mg/g), kalsium (0.41 mg/g) dan natrium (0.05 mg/g). Nisbah kalium yang tinggi dan natrium yang sangat rendah merupakan ciri yang menarik dari sudut pemakanan.

3. Sifat berfungsi sesuai untuk produk makanan

Kapasiti penyerapan air ialah 2.35 g/g, kapasiti penyerapan minyak 1.14 g/g, dan ketumpatan pukal 0.67 g/cm³. Kuasa pembengkakan dan keterlarutan masing-masing ialah 4.12 dan 9.98. Sifat ini menunjukkan serbuk biji nangka boleh digunakan dalam formulasi makanan, contohnya sebagai pemekat atau bahan campuran dalam produk bakeri.

4. Ekstrak mentah menunjukkan kesan toksik pada embrio ikan zebra

Pelbagai kepekatan ekstrak mentah biji nangka menunjukkan kesan maut terhadap perkembangan embrio ikan zebra sepanjang 96 jam pendedahan. Kematian meningkat pada kepekatan melebihi 15.625 µg/mL secara bergantung kepada dos dan masa.

Penting untuk difahami bahawa ini ialah ujian ekstrak mentah pada embrio ikan di makmal, bukan ujian pemakanan serbuk biji nangka yang dimasak pada manusia. Penyelidik mencadangkan kajian lanjut untuk mengasingkan dan mengenal pasti sebatian yang bertanggungjawab terhadap ketoksikan tersebut.

Implikasi Kepada Pengguna dan Industri di Malaysia

Bagi industri makanan Malaysia, kajian ini menunjukkan serbuk biji nangka Mastura mempunyai potensi besar sebagai bahan formulasi makanan kerana karbohidrat, protein dan sifat berfungsinya. Namun, dapatan ketoksikan ekstrak mentah mengingatkan bahawa pemprosesan yang betul dan penilaian keselamatan diperlukan sebelum produk dikomersialkan. Bagi pengguna, amalan tradisional merebus atau memasak biji nangka tetap perlu diteruskan.

Batasan Kajian

Ujian ketoksikan menggunakan ekstrak mentah pada embrio ikan zebra, yang tidak semestinya mencerminkan kesan memakan biji nangka yang telah dimasak. Abstrak tidak menyatakan jenis pelarut ekstrak, kaedah penyediaan serbuk, atau lokasi kajian secara jelas. Rekod SciSpace melabel jurnal sebagai Journal of Food Science, manakala DOI menunjukkan jurnal Food Research.

Langkah Praktikal

Pengusaha yang ingin menghasilkan tepung biji nangka perlu memastikan biji dimasak atau diproses dengan haba sebelum dikeringkan dan dikisar, serta mendapatkan analisis keselamatan makanan daripada makmal bertauliah. Pengguna digalakkan memakan biji nangka yang telah direbus atau dibakar dalam kuantiti sederhana.

Ringkasan Angka Penting

• Karbohidrat 69.39%; protein 13.67%; lemak 0.75%; serat 3.00%.
• Tenaga: 345 kcal/100 g.
• Kalium 7.69 mg/g; natrium 0.05 mg/g.
• Penyerapan air 2.35 g/g; penyerapan minyak 1.14 g/g.
• Kesan maut pada embrio ikan zebra melebihi 15.625 µg/mL ekstrak.

Soalan Lazim

S: Adakah serbuk biji nangka selamat dimakan? J: Kajian ini menguji ekstrak mentah pada embrio ikan zebra, bukan serbuk yang dimasak dalam makanan. Penyelidik mencadangkan kajian lanjut untuk mengenal pasti sebatian toksik.

Kesimpulan

Serbuk biji nangka Mastura kaya karbohidrat (69.39%), mengandungi 13.67% protein dan tinggi kalium, dengan sifat berfungsi yang sesuai untuk makanan. Namun, ekstrak mentahnya menunjukkan kesan toksik pada embrio ikan zebra, jadi kajian keselamatan lanjut diperlukan.

Sumber Rujukan

Sy Mohamad, S.F. et al. (2019). Proximate composition, minerals contents, functional properties of Mastura variety jackfruit (Artocarpus heterophyllus) seeds and lethal effects of its crude extract on zebrafish (Danio rerio) embryos. Food Research, 3(5), 546–555. DOI: 10.26656/FR.2017.3(5).095

Pautan SciSpace: https://scispace.com/papers/proximate-composition-minerals-contents-functional-2l2x53a6zp

Kata Kunci

nangka Mastura, biji nangka, tepung biji nangka, kalium, sifat berfungsi, ketoksikan