Pengenalan

Nama kajian: Optimization of extraction conditions for anthocyanin from Hibiscus rosasinensis and its characterisation by Chromatography techniques

Objektif: Mengenal pasti keadaan pengekstrakan terbaik bagi antosianin daripada kelopak bunga raya segar dan kering yang mempunyai aktiviti antioksidan dan kandungan polifenol yang tinggi.

Negara kajian: Tidak dinyatakan dalam abstrak.

Antosianin ialah pigmen semula jadi yang memberi warna merah, ungu dan biru kepada bunga dan buah. Selain warna, antosianin juga terkenal sebagai antioksidan. Kelopak bunga raya merah kaya dengan antosianin, menjadikannya sumber berpotensi bagi pewarna makanan semula jadi.

Namun, antosianin merupakan sebatian yang sensitif. Ia mudah rosak oleh haba, cahaya dan perubahan pH. Oleh itu, kaedah pengekstrakan yang betul amat penting untuk mendapatkan hasil maksimum tanpa merosakkan pigmen. Kajian ini menguji pelbagai pelarut, suhu, masa rendaman dan pH untuk mencari ‘resipi’ pengekstrakan terbaik.

Mengapa Kajian Ini Penting

Banyak usahawan kecil yang ingin menghasilkan pewarna atau minuman daripada bunga raya bergantung kepada kaedah cuba jaya. Tanpa panduan yang jelas, hasil pengekstrakan mungkin rendah atau warnanya cepat pudar. Kajian pengoptimuman seperti ini memberi parameter yang tepat dan boleh diulang.

Kajian ini juga penting kerana ia membezakan antara kaedah terbaik untuk tujuan analisis makmal dan kaedah yang sesuai untuk makanan. Pelarut tertentu memberi hasil tertinggi tetapi tidak selamat untuk dimakan, jadi pengusaha perlu tahu pilihan yang selamat.

Kaedah Kajian

Kelopak bunga raya segar dan kering diekstrak menggunakan pelbagai pelarut, iaitu air, etanol dan metanol, setiap satu sama ada biasa atau ditambah agen pengasid (1% asid sitrik, 0.1% HCl atau 1% asid asetik). Suhu yang diuji ialah 40°C hingga 80°C, masa rendaman 60 hingga 210 minit, dan pH 1 hingga 9. Kandungan antosianin, jumlah fenolik dan aktiviti antioksidan diukur, dan model statistik digunakan untuk menentukan keadaan optimum. Jenis antosianin dikenal pasti menggunakan kromatografi lapisan nipis (TLC) dan kromatografi kertas.

Dapatan Utama

1. Kelopak segar dengan metanol berasid memberi hasil tertinggi

Kandungan antosianin paling tinggi diperoleh daripada kelopak segar yang diekstrak dengan metanol yang diasidkan dengan 0.1% HCl, iaitu 167.69 ± 0.41 mg CAG/100 g. CAG merujuk kepada setara sianidin-3-glukosida, unit piawai bagi kandungan antosianin.

Dapatan ini menunjukkan bahawa kelopak segar lebih baik daripada kelopak kering, dan pengasidan pelarut membantu menstabilkan antosianin semasa pengekstrakan.

2. Keadaan optimum: 60°C, 120 minit dan pH 3–3.5

Keadaan pengekstrakan optimum yang dipilih ialah suhu 60°C selama 120 minit pada pH 3 hingga 3.5. Suhu yang terlalu tinggi boleh merosakkan antosianin, manakala suhu terlalu rendah memerlukan masa lebih lama. pH berasid pula mengekalkan antosianin dalam bentuk yang stabil dan berwarna merah.

3. Etanol dengan asid sitrik disyorkan untuk makanan

Walaupun metanol memberi hasil tertinggi, ia tidak sesuai untuk produk makanan. Untuk kegunaan makanan, penyelidik mengesyorkan kelopak segar diekstrak dengan etanol yang diasidkan dengan 1% asid sitrik. Hasil pada keadaan optimum ialah 156.25 ± 0.13 mg CAG/100 g, hanya sedikit lebih rendah berbanding metanol.

Asid sitrik ialah bahan tambah makanan yang biasa digunakan, menjadikan kaedah ini lebih praktikal dan selamat untuk pengusaha.

4. Kaya fenolik dan antioksidan

Ekstrak etanol berasid sitrik pada keadaan optimum mengandungi jumlah fenolik sebanyak 4,965.83 ± 1.19 mg/100 g dan aktiviti antioksidan sebanyak 75.33 ± 0.33%. Nilai F bagi setiap tindak balas menunjukkan model yang digunakan sangat signifikan, bermakna ramalan keadaan optimum boleh dipercayai.

5. Sianidin dan delfinidin adalah antosianin utama

Kromatogram TLC dan kromatografi kertas meramalkan bahawa jenis antosianin utama dalam kelopak bunga raya ialah sianidin dan delfinidin. Sianidin memberi warna merah, manakala delfinidin cenderung memberi warna ungu kebiruan.

Implikasi Kepada Pengusaha di Malaysia

Pengusaha IKS yang menghasilkan sirap, minuman, jeli atau pewarna semula jadi boleh menggunakan parameter kajian ini sebagai titik permulaan: gunakan kelopak segar, pelarut etanol gred makanan atau air yang diasidkan dengan asid sitrik, suhu sekitar 60°C, dan masa sekitar dua jam. Kaedah ini juga relevan untuk produk halal kerana pengusaha boleh memilih untuk menggunakan air berasid sahaja jika ingin mengelakkan etanol, walaupun hasilnya mungkin berbeza dan perlu diuji.

Batasan Kajian

Abstrak tidak menyatakan negara kajian, kultivar bunga raya, atau kaedah ujian antioksidan yang digunakan. Pengenalpastian antosianin menggunakan TLC dan kromatografi kertas hanya memberi ramalan, bukan pengesahan setepat kaedah HPLC atau spektrometri jisim. Hasil untuk pengekstrakan menggunakan air sahaja juga tidak dinyatakan secara khusus.

Langkah Praktikal

Untuk ujian kecil di dapur produksi, pengusaha boleh merendam kelopak segar yang dibersihkan dalam air yang ditambah sedikit asid sitrik, memanaskannya secara perlahan pada suhu sekitar 60°C (tidak mendidih), kemudian menapis cecair. Simpan ekstrak dalam bekas gelap dan sejuk untuk mengurangkan kerosakan warna. Sebelum dikomersialkan, ujian kestabilan warna dan keselamatan makanan perlu dijalankan mengikut keperluan pihak berkuasa.

Ringkasan Angka Penting

• Hasil antosianin tertinggi (metanol + 0.1% HCl): 167.69 mg CAG/100 g.
• Hasil untuk makanan (etanol + 1% asid sitrik): 156.25 mg CAG/100 g.
• Keadaan optimum: 60°C, 120 minit, pH 3–3.5.
• Jumlah fenolik: 4,965.83 mg/100 g; aktiviti antioksidan: 75.33%.

Kesimpulan

Antosianin bunga raya paling baik diekstrak daripada kelopak segar pada 60°C selama 120 minit dan pH 3–3.5. Untuk kegunaan makanan, etanol yang diasidkan dengan asid sitrik memberi hasil 156.25 mg CAG/100 g dengan kandungan fenolik dan aktiviti antioksidan yang tinggi.

Sumber Rujukan

Radhakrishnan, B.N., Narayanan, R., Dharmar, B., Palani Dorai, R. & Valli, C. (2022). Optimization of extraction conditions for anthocyanin from Hibiscus rosasinensis and its characterisation by Chromatography techniques. The Journal of Phytopharmacology. DOI: 10.31254/phyto.2022.11214

Pautan SciSpace: https://scispace.com/papers/optimization-of-extraction-conditions-for-anthocyanin-from-18fy6fx6

Kata Kunci

bunga raya, antosianin, pengekstrakan, pewarna semula jadi, asid sitrik, pengoptimuman