Pengenalan

Nama kajian: A Virus Infecting Hibiscus rosa-sinensis Represents an Evolutionary Link Between Cileviruses and Higreviruses

Objektif: Mencirikan virus yang menjangkiti pokok H. rosa-sinensis yang menunjukkan simptom daun konsisten dengan jangkitan kitavirus.

Negara kajian: Amerika Syarikat (Hawaii).

Bunga raya merupakan pokok hiasan dan landskap yang popular di Hawaii, sama seperti di Malaysia. Namun, pokok ini terdedah kepada penyakit daun yang disebabkan oleh virus daripada genus Cilevirus dan Higrevirus, kedua-duanya dalam famili Kitaviridae. Virus ini menyebabkan tompok kuning atau hijau pada daun yang menjejaskan nilai hiasan pokok.

Kajian oleh Olmedo-Velarde dan rakan-rakan dari University of Hawaii ini mencirikan satu virus pada bunga raya yang menunjukkan tompok klorotik kuning dengan pinggir hijau. Hasilnya, mereka menemui virus baharu yang dinamakan hibiscus yellow blotch virus (HYBV), yang mempunyai ciri peralihan antara dua genus virus.

Mengapa Kajian Ini Penting

Penyakit virus pada pokok hiasan sering tidak disedari atau disalah anggap sebagai kekurangan nutrien. Tiada racun yang boleh merawat pokok yang dijangkiti virus, jadi pengurusan bergantung sepenuhnya kepada pencegahan, iaitu menggunakan bahan tanaman bebas virus dan mengawal vektor yang menyebarkannya.

Kitavirus biasanya disebarkan oleh hama merah daripada genus Brevipalpus. Hama ini juga lazim di kawasan tropika termasuk Malaysia. Memahami virus dan vektornya membantu pengusaha mengambil langkah pencegahan yang tepat. Bagi industri pokok hiasan yang bergantung kepada pembiakan keratan, satu pokok induk yang dijangkiti boleh menghasilkan ratusan anak pokok yang turut membawa virus.

Kaedah Kajian

Pokok bunga raya yang menunjukkan tompok klorotik kuning dengan pinggir hijau disampel. Genom virus dijujuk dan disusun untuk mengenal pasti organisasi gen. Daun yang dijangkiti diperiksa di bawah mikroskop elektron untuk melihat zarah virus. Hama individu yang dikumpul daripada pokok bergejala diuji menggunakan RT-PCR untuk mengesan RNA virus, dan analisis filogenetik dijalankan untuk menentukan kedudukan taksonomi virus.

Dapatan Utama

1. Genom dua bahagian dengan organisasi unik

Genom virus terdiri daripada dua RNA, masing-masing sepanjang 8.4 kb dan 4.4 kb. Organisasinya paling hampir dengan cilevirus, tetapi dengan beberapa perbezaan penting. Antaranya, homolog gen p29 terletak di hujung 3′ RNA2 dan bukannya di hujung RNA1 seperti lazimnya, tiada homolog p15 pada RNA2, dan terdapat rangka bacaan terbuka yang mengekod protein 10 kDa di hujung 3′ RNA1.

Protein 10 kDa ini juga ditemui dalam genom hibiscus green spot virus 2, menunjukkan hubungan dengan virus bunga raya yang lain.

2. Zarah virus berbentuk sfera 55–65 nm

Zarah sfera berdiameter kira-kira 55 hingga 65 nm diperhatikan dalam tisu daun yang dijangkiti. Pemerhatian ini mengesahkan kehadiran virus secara fizikal dalam tisu bergejala, bukan sekadar jujukan genetik.

3. RNA virus dikesan dalam hama Brevipalpus

RNA virus dikesan melalui RT-PCR dalam hama individu yang dikumpul daripada pokok bergejala, yang dikenal pasti secara tentatif sebagai Brevipalpus yothersi. Ini memberi petunjuk kuat bahawa hama ini berkemungkinan berperanan sebagai vektor yang menyebarkan virus dari pokok ke pokok.

Hama Brevipalpus sangat kecil, berwarna merah atau jingga, dan sering hidup di bahagian bawah daun. Kehadirannya mudah terlepas pandang tanpa kanta pembesar.

4. Pautan evolusi antara cilevirus dan higrevirus

Analisis filogenetik meletakkan virus ini di antara klad higrevirus dan cilevirus, menjadikannya pautan evolusi antara kedua-dua genus. Walau bagaimanapun, penyelidik mencadangkan penempatan taksonomi tentatif virus ini, yang dinamakan hibiscus yellow blotch virus (HYBV), dalam genus Cilevirus.

5. Simptom khusus: tompok kuning berpinggir hijau

Simptom yang dikaitkan dengan HYBV ialah tompok klorotik kuning dengan perimeter hijau pada daun. Mengenali simptom ini membantu pengusaha membezakan jangkitan virus daripada kekurangan nutrien atau kerosakan lain.

Implikasi Kepada Pengusaha di Malaysia

Walaupun kajian ini dijalankan di Hawaii, bunga raya di Malaysia juga ditanam secara meluas dan hama Brevipalpus wujud di kawasan tropika. Pengusaha nurseri perlu berhati-hati apabila mengimport varieti baharu bunga raya, kerana virus boleh terbawa bersama bahan tanaman. Pemeriksaan kesihatan pokok induk dan kawalan hama merupakan langkah penting untuk mengelakkan penyebaran virus dalam nurseri.

Agensi biosekuriti juga boleh menggunakan maklumat jujukan genom ini untuk membangunkan ujian diagnostik bagi mengesan HYBV pada bahan tanaman yang diimport.

Batasan Kajian

Kajian ini memberi tumpuan kepada pencirian virus dan tidak menilai kesan virus terhadap pertumbuhan atau pembungaan, mahupun kaedah kawalan. Peranan hama sebagai vektor belum disahkan melalui ujian penularan, kerana hanya RNA virus dikesan dalam hama. Bilangan pokok yang disampel juga tidak dinyatakan dalam abstrak.

Langkah Praktikal

Periksa bahagian bawah daun bunga raya menggunakan kanta pembesar untuk mengesan hama kecil berwarna merah atau jingga. Jika tompok kuning berpinggir hijau dilihat pada daun, asingkan pokok tersebut dan jangan gunakannya sebagai sumber keratan. Kawal hama menggunakan akarisid berdaftar atau semburan sulfur mengikut label. Beli anak pokok daripada nurseri yang dipercayai dan kuarantinkan pokok baharu selama beberapa minggu sebelum dicampur dengan koleksi sedia ada.

Ringkasan Angka Penting

• Saiz genom: RNA1 8.4 kb dan RNA2 4.4 kb.
• Diameter zarah virus: 55–65 nm.
• Vektor berpotensi: hama Brevipalpus yothersi (tentatif).
• Cadangan nama: hibiscus yellow blotch virus (HYBV), genus Cilevirus.

Kesimpulan

Virus baharu, hibiscus yellow blotch virus (HYBV), dicirikan pada bunga raya di Hawaii dengan genom dua bahagian dan zarah sfera 55–65 nm. RNA virus dikesan dalam hama Brevipalpus, dan virus ini mewakili pautan evolusi antara cilevirus dan higrevirus.

Sumber Rujukan

Olmedo-Velarde, A., Hu, J.S. & Melzer, M.J. (2021). A Virus Infecting Hibiscus rosa-sinensis Represents an Evolutionary Link Between Cileviruses and Higreviruses. Frontiers in Microbiology. DOI: 10.3389/fmicb.2021.660237

Pautan SciSpace: https://scispace.com/papers/a-virus-infecting-hibiscus-rosa-sinensis-represents-an-6dsorpdrsm

Kata Kunci

bunga raya, virus tumbuhan, hibiscus yellow blotch virus, Cilevirus, hama Brevipalpus, penyakit daun